Ποδήλατο - χωράφια

Ο ανεπιθύμητος εισπράκτορας – Π.Βότσης

Βότσης Πέτρος - ΣημείωμαΜετά το 1912, που έφυγαν οι Τούρκοι από το χωριό μας, κάποια χωράφια είχαν πουληθεί από τους Τούρκους σε συγχωριανούς μας και τα συμβόλαια (ταπιά) είχαν συνταχθεί στη Μπίτολα (Μοναστήρι). Οι Τούρκοι μπέηδες ως αξιωματούχοι μετά την ήττα του Οθωμανικού κράτους αποχώρησαν από τη Μακεδονία και συνεπώς από το χωριό μας.

Η Μακεδονία μοιράστηκε ανάμεσα στις νικήτριες βαλκανικές χώρες κι έτσι ένα μέρος πέρασε στην ελληνική επικράτεια, ένα άλλο στη σερβική, ένα άλλο στη βουλγαρική και ένα ελάχιστο στην αλβανική.

Μέχρι το 1922 τα πράγματα ήταν φλου ως προς τις ιδιοκτησίες. Όταν όμως έγινε η ανταλλαγή των πληθυσμών με κριτήριο το θρήσκευμα, προέκυψε ένα πρόβλημα. Κάποιες ιδιοκτησίες δεν έπρεπε να αλλάξουν. Έτσι παρέμειναν ορισμένες ιδιοκτησίες Ορθόδοξων Χριστιανών στην Τουρκία και Οθωμανών στη Μακεδονία. Τα τσιφλίκια των δυο μπέηδων του χωριού μας θα παρέμεναν ως είχαν θα ήταν δηλαδή υπό οθωμανική ιδιοκτησία.

Οι μπέηδες όρισαν πληρεξούσιους για τη διαχείριση των τσιφλικιών που υποτίθεται ότι τους ανήκαν. Μάλιστα υπήρχε σοβαρή ένσταση ως προς τους τίτλους ιδιοκτησίας των μπέηδων.

Οι πληρεξούσιοι σε πολλές περιπτώσεις συμπεριφέρθηκαν πιο σκληρά από τους μπέηδες, γιατί ήξεραν τα τερτίπια των γεωργών που χρησιμοποιούνταν για να γλιτώσουν οι γεωργοί είτε το νοίκι είτε το χαράτσι.

Διάβασε περισσότερα

Η ζάχαρη του Ντέντο-Κώτσου – Π.Βότσης

Βότσης Πέτρος - ΣημείωμαΤο κτήμα του χωριού μας μέχρι και την πρώτη δεκαετία του 20ου αιώνα ανήκε σε δυο Τουρκαλβανούς Μπέηδες και αυτοί ήταν ο Ριζά-Μπέης και ο Κενάν-Μπέης. Μόνο μετά το κίνημα των Νεότουρκων άρχισαν να πουλάνε οι Μπέηδες και ν’αγοράζουν οι δικοί μας.

Οι κάτοικοι του χωριού μας ζούσαν σαν κολήγοι, δηλαδή νοίκιαζαν επ’αόριστον ένα μερίδιο (μουλούκι) περίπου 35 στρεμμάτων και πλήρωναν νοίκι (ούσουρ), που ήταν κάτι ξεχωριστό από το χαράτσι (φόρο) τη γνωστή «δεκάτη”.

Οι Μπέηδες δεν έμεναν στο χωριό. Άλλοι εισπράττανε για λογαριασμό τους το νοίκι, ενώ το χαράτσι εισπράττονταν από τους Ταξιλντάρηδες για λογαριασμό του οθωμανικού κράτους.

Οι Μπέηδες σπάνια επισκέπτονταν το χωριό κι όταν το κάνανε φρόντιζαν να συμπεριφέρονται καλά, γιατί ξέρανε ότι οι γεωργοί και κτηνοτρόφοι μπορούσαν να αποκρύψουν και σοδειά και ζωντανά (ζώα).
Οι εισπράξεις γίνονταν στ’αλώνι, όπου μπορούσε να μετρηθεί η σοδειά. Οι δικοί μας όταν ήθελα να αποκρύψουν κάτι, φρόντιζαν να αλωνίζουν τα σπαρτά στο χωράφι, ενώ οι εισπράκτορες (κυρατζήδες) περίμεναν στ’αλώνια. Για τα ζώα φρόντιζαν να’χουν κρύπτες (κριάλα) όπου τα έκρυβαν από τους καταμετρητές κι έτσι ο φόρος εισπράτονταν από το μειωμένο κοπάδι που τους εμφάνιζαν οι χωρικοί.

Διάβασε περισσότερα